تست رانندگی خودرو دست دوم قبل از خرید؛ ۲۰ موردی که باید بررسی کنید

فاز اول: قبل از حرکت

۱. استارت اولیه خودرو

به نحوه روشن‌شدن خودرو توجه کنید. مواردی مثل تأخیر غیرعادی در روشن‌شدن، صدای غیرمعمول هنگام استارت، خاموش‌شدن بلافاصله بعد از روشن‌شدن یا نوسان شدید دور موتور ارزش بررسی بیشتری دارند.

اگر امکان دارد خودرو را قبل از اینکه مدت زیادی روشن و گرم شده باشد ببینید، چون شرایط شروع کار موتور هم بخشی از ارزیابی خودرو است.

۲. لرزش و کارکرد موتور در حالت درجا

بعد از روشن‌شدن، چند لحظه خودرو را در حالت توقف نگه دارید. به لرزش فرمان، دسته‌دنده، صندلی و اتاق توجه کنید.

مقداری لرزش می‌تواند بسته به خودرو طبیعی باشد، اما لرزش واضح، متناوب یا غیرعادی بهتر است ثبت و بررسی شود.

۳. صدای موتور را گوش کنید

در حالت دور آرام به صدای موتور گوش کنید. صداهای غیرعادی مثل تق‌تق، کوبش، سوت یا صدای فلزی ممکن است نیاز به بررسی تخصصی‌تر داشته باشند.

بهتر است صدای موتور را قبل و بعد از گرم‌شدن مقایسه کنید، چون بعضی صداها ممکن است در شرایط مختلف تغییر کنند.

برای بررسی عمیق‌تر این بخش، کارشناسی موتور خودرو قبل از خرید را مطالعه کنید.

۴. کولر و بخاری را تست کنید

فقط کولر را روشن نکنید؛ عملکرد بخاری هم مهم است. سرمای کولر، گرمای بخاری، صدای غیرعادی فن یا کمپرسور و بوی غیرمعمول داخل کابین را بررسی کنید.

ضعف سیستم تهویه ممکن است علت‌های مختلفی داشته باشد، بنابراین این بخش هم فقط یک نشانه اولیه است.

۵. فرمان و ترمز پارک را در حالت توقف بررسی کنید

در حالت توقف، فرمان را به دو سمت بچرخانید و به سنگینی غیرعادی، صدا، گیر یا حرکت پله‌ای توجه کنید.

ترمز دستی یا ترمز پارک برقی را هم بررسی کنید تا مطمئن شوید عملکرد آن طبیعی است. اگر مسیر مناسبی وجود دارد، عملکرد آن را در شیب ملایم و شرایط ایمن هم بررسی کنید.

فاز دوم: رانندگی شهری و سرعت پایین

۶. شروع حرکت

هنگام شروع حرکت ببینید خودرو بدون لرزش شدید، ضربه، مکث غیرعادی یا صدای غیرمعمول حرکت می‌کند یا نه.

در خودروهای دنده‌ای، نحوه درگیرشدن کلاچ هم در همین مرحله مهم است.

۷. عملکرد کلاچ در خودرو دنده‌ای

به محل و نحوه درگیرشدن کلاچ توجه کنید.

اگر کلاچ خیلی بالا یا خیلی پایین درگیر می‌شود، خودرو هنگام رهاکردن کلاچ لرزش غیرعادی دارد، یا دور موتور بالا می‌رود بدون اینکه شتاب متناسب ایجاد شود، این رفتارها نیاز به بررسی بیشتر دارند.

۸. گیربکس اتومات را در حالت‌های مختلف امتحان کنید

در خودرو اتومات، رفتار خودرو هنگام تغییر بین حالت‌های مختلف مثل P → R → D را بررسی کنید.

به تأخیر محسوس، ضربه شدید، درگیرشدن غیرعادی، صدای غیرمعمول یا افزایش دور موتور بدون حرکت متناسب توجه کنید.

رفتار گیربکس‌ها بین مدل‌های مختلف متفاوت است، پس نباید از روی یک نشانه علت قطعی اعلام کرد. برای بررسی تخصصی‌تر این بخش، صفحه کارشناسی خودرو را ببینید.

در یک کارشناسی واقعی پژو پارس TU5 مدل ۱۳۹۴، با وجود سابقه تعمیر مجموعه گیربکس و کلاچ، در تست رانندگی هنوز لرزش و بد جا رفتن دنده مشاهده شد. این نمونه نشان می‌دهد سابقه تعمیر به‌تنهایی برای اطمینان از عملکرد درست خودرو کافی نیست.

۹. دنده عقب و مانور پارک

حتماً چند متر دنده عقب بروید. در زمان حرکت به عقب، نحوه درگیرشدن گیربکس، صدای خودرو، عملکرد فرمان و دوربین و سنسورهای پارک در صورت وجود را بررسی کنید.

۱۰. تعلیق و جلوبندی روی ناهمواری

از یک مسیر معمول با ناهمواری یا سرعت‌گیر عبور کنید و به کوبش، صدای تق‌تق، جیرجیر یا برگشت بیش از حد بدنه بعد از عبور از دست‌انداز توجه کنید.

۱۱. برگشت فرمان بعد از پیچ

بعد از دورزدن، ببینید فرمان چه رفتاری دارد. فرمان معمولاً باید تمایل داشته باشد به وضعیت مستقیم برگردد.

اگر بازگشت غیرعادی کند است، گیر می‌کند یا خودرو بعد از پیچ حس نامتعادل دارد، این موضوع باید بیشتر بررسی شود.

خودرویی پیدا کرده‌اید و چند مورد مشکوک دیده‌اید؟
پیش از پرداخت بیعانه می‌توانید خودرو را به‌صورت کامل در محل بررسی کنید.
تماس با کارشناس الوچک · ثبت درخواست کارشناسی خودرو

فاز سوم: سرعت بالاتر، شتاب و ترمز

۱۲. خودرو در مسیر مستقیم چه رفتاری دارد؟

در مسیر صاف و امن، به کشیدن خودرو به یک سمت، حس گیجی یا ناپایداری، لرزش فرمان و صاف نبودن غربیلک فرمان در زمانی که خودرو مستقیم حرکت می‌کند توجه کنید.

این رفتارها می‌توانند علت‌های مختلفی داشته باشند؛ از وضعیت لاستیک و تنظیم چرخ‌ها گرفته تا بخش‌های دیگر خودرو.

۱۳. شتاب‌گیری را بررسی کنید

در شرایط ایمن کمی شتاب بگیرید و به مکث، لرزش، افت توان، صدای جدید یا هماهنگ نبودن دور موتور و شتاب توجه کنید.

۱۴. عملکرد گیربکس در شتاب بیشتر

در خودرو اتومات ببینید گیربکس هنگام نیاز به شتاب بیشتر چه رفتاری دارد. ضربه شدید، تأخیر محسوس، تغییر غیرعادی دور موتور یا تعویض نامنظم دنده باید ثبت شوند.

در خودروهای دنده‌ای هم وضعیت کلاچ و تعویض دنده در شتاب بیشتر قابل بررسی است.

۱۵. لرزش در سرعت‌های مختلف

بعضی لرزش‌ها فقط در سرعت مشخص ظاهر می‌شوند. به لرزش فرمان، صندلی، کف خودرو و کل اتاق توجه کنید.

محل لرزش می‌تواند سرنخ بدهد، اما برای تشخیص علت دقیق باید بررسی تخصصی انجام شود.

۱۶. ترمزگیری را در شرایط ایمن امتحان کنید

در مسیر مناسب، ترمز کنترل‌شده انجام دهید و به لرزش پدال، لرزش فرمان، صدای غیرعادی، کشیدن خودرو به یک سمت یا احساس غیرطبیعی در پدال ترمز توجه کنید.

نیازی به ترمزگیری خطرناک یا شدید نیست.

۱۷. صدای خودرو را در سرعت بالاتر گوش کنید

ضبط را خاموش کنید و شیشه‌ها را بالا ببرید. اگر صدای زوزه، هوهو، کوبش یا صدای غیرعادی ناشی از حرکت شنیده می‌شود، آن را ثبت کنید.

فاز چهارم: بعد از پایان تست

۱۸. دمای موتور و چراغ‌های هشدار را بررسی کنید

بعد از رانندگی دوباره آمپرها را نگاه کنید. به دمای موتور، چراغ چک، چراغ روغن، ABS، Airbag و هشدارهای دیگر توجه کنید.

روشن‌شدن هر هشدار باید قبل از تصمیم نهایی بررسی شود.

۱۹. نشتی، بو و صدای جدید را بررسی کنید

بعد از گرم‌شدن خودرو دوباره اطراف موتور و زیر خودرو را ببینید و به نشتی تازه، بوی سوختگی، بوی غیرعادی، دود یا صدای جدید توجه کنید.

۲۰. یک‌بار دیگر خودرو را در حالت گرم روشن کنید

اگر شرایط اجازه می‌دهد، بعد از خاموش‌کردن کوتاه، خودرو را دوباره روشن کنید. نحوه استارت در حالت گرم هم می‌تواند اطلاعات بیشتری درباره رفتار خودرو بدهد.

چک‌لیست سریع تست رانندگی خودرو دست دوم

• ☐ استارت اولیه

• ☐ لرزش درجا

• ☐ صدای موتور

• ☐ کولر و بخاری

• ☐ فرمان درجا

• ☐ ترمز پارک

• ☐ شروع حرکت

• ☐ کلاچ

• ☐ گیربکس اتومات

• ☐ دنده عقب

• ☐ جلوبندی و تعلیق

• ☐ برگشت فرمان

• ☐ حرکت مستقیم

• ☐ شتاب‌گیری

• ☐ رفتار گیربکس در شتاب

• ☐ لرزش در سرعت

• ☐ ترمزگیری

• ☐ صداهای خودرو

• ☐ دما و هشدارها

• ☐ نشتی و استارت گرم

اگر هنگام استفاده از این چک‌لیست به موردی مشکوک برخوردید، بهتر است قبل از بیعانه با کارشناس تماس بگیرید.

چه چیزهایی را با تست رانندگی نمی‌توان فهمید؟

تست رانندگی بخش مهمی از بررسی خودروست، اما کامل نیست.

ممکن است خودرو در رانندگی طبیعی به نظر برسد اما همچنان سابقه رنگ یا تعویض قطعه داشته باشد، شاسی یا بخش‌های سازه‌ای تعمیر شده باشند، خطاهای ثبت‌شده الکترونیکی داشته باشد، کیلومتر نیاز به بررسی دقیق‌تر داشته باشد یا ایرادی داشته باشد که در یک تست کوتاه ظاهر نشود.

برای بررسی سابقه آسیب بدنه، راهنمای تشخیص ماشین تصادفی را ببینید. درباره ساختار و آسیب‌های سازه‌ای نیز کارشناسی شاسی خودرو را مطالعه کنید.

اگر هنوز در مرحله انتخاب خودرو هستید، راهنمای خرید خودرو دست دوم دید کامل‌تری از مراحل قبل و بعد از تست رانندگی می‌دهد.

بعد از تست رانندگی چه کار کنیم؟

اگر خودرو از تست اولیه عبور کرده و هنوز قصد خرید دارید، مرحله بعد بررسی کامل است.

کارشناس می‌تواند وضعیت بدنه و رنگ، شاسی، موتور، گیربکس، فرمان، جلوبندی، سیستم‌های الکترونیکی و دیاگ را کنار رفتار خودرو در تست رانندگی بررسی کند.

تماس مستقیم با کارشناس الوچک
مشاهده تعرفه کارشناسی خودرو
ثبت درخواست کارشناسی در محل

اگر فروشنده اجازه تست رانندگی نداد چه کنیم؟

همیشه امتناع از تست به معنی پنهان‌کردن ایراد نیست.

گاهی ممکن است محدودیت محل وجود داشته باشد، فروشنده نخواهد شخص دیگری رانندگی کند یا شرایط خودرو و بیمه اجازه تست کامل ندهد.

در این شرایط می‌توانید پیشنهاد کنید خود فروشنده رانندگی کند و شما رفتار خودرو را بررسی کنید، تست محدود در مسیر امن انجام شود یا خودرو مستقیماً توسط کارشناس بررسی شود.

مهم این است که بدون اطلاعات کافی و با ابهام مهم وارد معامله نشوید.

چه زمانی کارشناس خودرو را خبر کنیم؟

1. خودرو را دیده‌اید،

2. تست اولیه انجام شده،

3. هنوز قصد خرید دارید،

4. ولی قبل از بیعانه و قطعی‌کردن معامله هستید.

در این مرحله اطلاعاتی که از تست رانندگی گرفته‌اید می‌تواند کنار بررسی تخصصی قرار بگیرد و تصمیم خرید را دقیق‌تر کند.

سوالات متداول

تست رانندگی خودرو قبل از خرید چقدر باید طول بکشد؟

زمان ثابت و دقیقی برای همه خودروها وجود ندارد. مهم این است که فرصت کافی برای بررسی استارت، شروع حرکت، تعویض دنده، فرمان، ترمز، تعلیق و رفتار خودرو در چند شرایط معمول وجود داشته باشد.

آیا با تست رانندگی می‌توان سلامت گیربکس را قطعی تشخیص داد؟

خیر. تست رانندگی می‌تواند رفتارهای غیرعادی مثل ضربه، تأخیر یا بد جا رفتن دنده را نشان دهد، اما برای تشخیص علت دقیق، بررسی تخصصی لازم است.

آیا تست رانندگی جای دیاگ را می‌گیرد؟

خیر. تست رانندگی رفتار واقعی خودرو را نشان می‌دهد و دیاگ اطلاعات ثبت‌شده در سیستم‌های الکترونیکی را بررسی می‌کند. این دو مکمل هم هستند.

اگر خودرو CVT باشد چه چیزی را بررسی کنیم؟

در خودروهای CVT باید به هماهنگی بین دور موتور و افزایش سرعت، وجود لرزش، مکث یا رفتار غیرعادی در شروع حرکت و شتاب‌گیری توجه کرد. تفسیر رفتار CVT باید بر اساس مدل خودرو انجام شود.

آیا قبل از تست رانندگی باید بیعانه بدهیم؟

بهتر است قبل از روشن‌شدن وضعیت خودرو و انجام بررسی‌های لازم، تعهد مالی ایجاد نشود.

جمع‌بندی

تست رانندگی یکی از مهم‌ترین مراحل خرید خودرو دست دوم است، اما باید ساختار داشته باشد.

از استارت اولیه تا رفتار گیربکس، فرمان، ترمز، تعلیق، شتاب، لرزش و وضعیت خودرو بعد از توقف، هر بخش می‌تواند اطلاعاتی برای تصمیم خرید بدهد.

یک علامت غیرعادی، تشخیص قطعی خرابی نیست؛ اما دلیل خوبی برای بررسی بیشتر است.

اگر خودرو از تست اولیه عبور کرد و هنوز قصد خرید دارید، مرحله بعد باید کارشناسی کامل خودرو پیش از بیعانه باشد.