شماره شناسه خودرو یا VIN چیست و کجا درج میشود؟ ساختار کد ۱۷ کاراکتری، روشهای استعلام خلافی با VIN و نکات دریافت شناسه از روی پلاک را بخوانید.
شماره شناسه خودرو یا VIN، کدی ۱۷ کاراکتری شامل حروف لاتین و اعداد است که برای شناسایی یک خودرو به کار میرود. این کد روی مدارک خودرو و بخشهایی از بدنه درج میشود و هنگام بررسی مشخصات ماشین، دریافت بعضی خدمات خودرویی و تطبیق خودرو با مدارک آن کاربرد دارد. برخلاف پلاک که در فرایند خریدوفروش ممکن است تغییر کند، VIN به هویت خود خودرو مربوط است.
برای پیدا کردن VIN خودرو، ابتدا کارت ماشین یا برگ سبز را بررسی کنید و سپس کد درجشده در مدارک را با شناسه روی بدنه تطبیق دهید. اگر هدف شما استعلام خلافی خودرو از طریق VIN است، باید به یک نکته توجه داشته باشید: روشهای پیامکی و کدهای دستوری معرفیشده در آموزشهای قدیمی، لزوما در زمان مراجعه شما فعال نیستند و دریافت ریز خلافی میتواند به احراز هویت و اطلاعات دیگری نیاز داشته باشد.
شماره شناسه خودرو یا VIN چیست؟
VIN مخفف عبارت Vehicle Identification Number و به معنای شماره شناسایی خودرو است. در ساختار استاندارد امروزی، این شناسه از ۱۷ کاراکتر تشکیل میشود و اطلاعاتی درباره سازنده و مشخصات خودرو را در خود دارد. به همین دلیل، عبارت رایج «شماره ۱۷ رقمی خودرو» از نظر فنی دقیق نیست؛ زیرا VIN میتواند ترکیبی از عدد و حرف باشد. خودروهای قدیمی نیز ممکن است شناسهای با ساختار متفاوت داشته باشند.
اگر میپرسید شناسه خودرو چیست و چه تفاوتی با شماره پلاک دارد، پاسخ در موضوع شناسایی است: پلاک برای شناسایی وسیله نقلیه در نظام شمارهگذاری استفاده میشود، اما VIN شناسه تولیدی خودرو است. تعویض پلاک به معنای اختصاص VIN جدید به خودرو نیست.
تفاوت VIN با شماره موتور، شماره شاسی و بارکد کارت خودرو
روی مدارک ماشین چند شماره مختلف وجود دارد که نباید به جای یکدیگر وارد شوند.
عنوان | کاربرد و تفاوت |
|---|
شماره VIN | شناسه استاندارد خودرو که در خودروهای دارای ساختار امروزی ۱۷ کاراکتر دارد |
شماره شاسی | شناسه مرتبط با شاسی یا بدنه؛ در بسیاری از خودروهای جدید همان VIN است، اما در همه مدارک و خودروهای قدیمی یکسان نیست |
شماره موتور | شماره شناسایی موتور خودرو و متفاوت از VIN |
شماره پلاک | شناسه شمارهگذاری خودرو که با VIN تفاوت دارد |
بارکد کارت خودرو | شناسه درجشده در کنار بارکد کارت که نباید با VIN اشتباه گرفته شود |
هنگام استفاده از سامانههای خدماتی، نام فیلد را بخوانید. اگر سامانه «بارکد کارت خودرو» میخواهد، وارد کردن VIN جایگزین آن نمیشود.
ساختار کد VIN چیست و کاراکترهای آن چه معنایی دارند؟
VIN در تقسیمبندی استاندارد از سه بخش اصلی تشکیل میشود: شناسه سازنده، بخش توصیفکننده خودرو و بخش شناسایی خودرو. معنای همه جایگاهها در محصولات تمام شرکتها یکسان نیست و برای رمزگشایی دقیق باید الگوی سازنده را در نظر گرفت.
بخش | جایگاه در VIN | اطلاعات کلی |
|---|
WMI | کاراکترهای ۱ تا ۳ | شناسایی سازنده |
VDS | کاراکترهای ۴ تا ۹ | توصیف ویژگیهای خودرو بر اساس الگوی سازنده |
VIS | کاراکترهای ۱۰ تا ۱۷ | شناسایی خودرو در مجموعه تولیدات سازنده |
شناسه جهانی سازنده یا WMI
سه کاراکتر نخست، شناسه جهانی سازنده را تشکیل میدهند. تفسیر این بخش به جدول کدهای اختصاصیافته به سازندگان نیاز دارد؛ بنابراین نباید محل کارخانه یا کشور مونتاژ را تنها با یک برداشت ساده از نام برند تعیین کرد.
بخش توصیفکننده خودرو یا VDS
این بخش شش کاراکتر دارد و برای توصیف ویژگیهای خودرو استفاده میشود. بسته به سازنده، اطلاعاتی مانند نوع بدنه، موتور یا سری محصول میتواند در آن کدگذاری شود.
بخش شناسایی خودرو یا VIS
هشت کاراکتر پایانی، بخش VIS را تشکیل میدهند. اطلاعات سال مدل، کارخانه و توالی تولید میتواند در این قسمت قرار بگیرد، اما شیوه تفسیر باید با الگوی سازنده سازگار باشد. حروف I، O و Q نیز در VIN استاندارد استفاده نمیشوند تا با اعداد اشتباه نشوند.
آیا کاراکتر نهم همیشه رقم کنترل است؟
در الگوی مورد استفاده بازار آمریکای شمالی، جایگاه نهم به رقم کنترل اختصاص دارد و برای بررسی سازگاری ساختار VIN استفاده میشود. با این حال، نباید این قاعده را بدون بررسی به تمام خودروهای بازار ایران تعمیم داد. همچنین معتبر بودن رقم کنترل، بهتنهایی اصالت بدنه یا مدارک خودرو را ثابت نمیکند.
نمونه VIN خودرو
برای درک تقسیمبندی کد، نمونه فرضی زیر را در نظر بگیرید:
ABC123456T1234567
این رشته تنها برای آموزش ساختار نوشته شده و نمونه تاییدشده یک خودرو نیست.
بخش | کاراکترهای نمونه |
|---|
WMI | ABC
|
VDS | 123456
|
VIS | T1234567
|
از ظاهر این نمونه نمیتوان نوع موتور، مدل خودرو یا سال ساخت را تعیین کرد. چنین اطلاعاتی به جداول سازنده نیاز دارد. حتی در یک VIN واقعی نیز تفسیر ناقص یا استفاده از جدول نامرتبط میتواند نتیجه اشتباه ایجاد کند.
شماره VIN خودرو کجاست؟
VIN را میتوان در مدارک و محلهای مشخصشده روی خودرو جستوجو کرد. جای دقیق درج آن به مدل، سال تولید و طراحی خودرو بستگی دارد.
شماره شناسه خودرو کجای کارت ماشین است؟
روی کارت ماشین به دنبال عنوان VIN یا «شماره شناسایی خودرو» بگردید. در بسیاری از کارتها این اطلاعات در پشت کارت قرار دارد، اما چیدمان کارتهای مختلف یکسان نیست.
برای تشخیص درست، رشته حروف و اعداد را از ابتدا تا انتها بخوانید و آن را با شماره موتور یا عدد کنار بارکد اشتباه نگیرید. اگر نوشتهها کمرنگ شدهاند، از روی حدس اطلاعات را در سامانه وارد نکنید و از مدرک دیگر یا شناسه روی خودرو کمک بگیرید.
شماره شناسه خودرو در برگ سبز کجاست؟
در برگ سبز، بخش مشخصات وسیله نقلیه را بررسی کنید و به دنبال عنوان «شماره شناسایی خودرو» یا VIN باشید. در برخی مدارک، عنوان شماره شاسی نیز دیده میشود؛ در این حالت، طول و محتوای کد را با کارت و بدنه تطبیق دهید.
بهتر است به جای جستوجوی یک محل ثابت مانند «پایین سمت راست»، عنوان فیلد را ملاک قرار دهید؛ زیرا قالب مدارک ممکن است تفاوت داشته باشد.

VIN روی بدنه خودرو کجا درج میشود؟
بسته به مدل خودرو، شناسه ممکن است در یک یا چند محل زیر قابل مشاهده باشد:
پایین شیشه جلو و روی داشبورد، از سمت بیرون خودرو
ستون یا چهارچوب در
محفظه موتور یا دیواره جداکننده موتور و کابین
بخش مشخصی از شاسی یا کف بدنه
دفترچه راهنمای همان مدل، مرجع مناسبتری برای پیدا کردن محل دقیق است. شماره حکشده روی بدنه و برچسب مشخصات نیز باید جداگانه بررسی شوند؛ وجود یک برچسب خوانا بهتنهایی برای تایید هویت خودرو کافی نیست.
چگونه VIN خودرو را درست بخوانیم و ثبت کنیم؟
بخشی از خطاهای استعلام به اشتباه در خواندن کد مربوط میشود. برای وارد کردن VIN این مراحل را انجام دهید:
کد را از مدرک خوانا یا محل مشخصشده روی خودرو بردارید.
در خودروهای دارای VIN استاندارد، تعداد کاراکترها را کنترل کنید.
حروف لاتین و اعداد را بدون فاصله یا خط تیره اضافی وارد کنید.
ابتدا و انتهای کد را دوباره با مدرک مقایسه کنید.
پیش از تایید، از یکسان بودن اطلاعات خودروی نمایشدادهشده مطمئن شوید.
اگر هنگام «وین ثبت» یا ثبت VIN در یک سامانه پیام خطا دریافت میکنید، ابتدا نوع شناسه درخواستی را بررسی کنید. ممکن است سامانه بارکد کارت، شماره پلاک یا اطلاعات مالک را بخواهد. خطای ثبت نیز بهتنهایی نشانه جعلی بودن شناسه نیست و میتواند از محدودیت یا اختلال سامانه ناشی شود.
استعلام خلافی خودرو از طریق VIN چگونه انجام میشود؟
استعلام خلافی خودرو از طریق VIN یکی از روشهایی است که در راهنماهای قدیمی خدمات راهور معرفی شده است. با این حال، داشتن VIN بهتنهایی به معنای دسترسی به ریز تخلفات در همه سامانهها نیست.
برای مشاهده خلافی، باید از مسیری استفاده کنید که در زمان مراجعه خدمت موردنظر را ارائه میدهد. در اطلاعرسانی پلیس، سامانه سخا، برنامه پلیس من و دفاتر پلیس +۱۰ بهعنوان مسیرهای دریافت خدمات انتظامی معرفی شدهاند. اطلاعات لازم و مراحل احراز هویت را باید در همان خدمت بررسی کنید.
استعلام ریز خلافی خودرو از طریق VIN چه تفاوتی با سرجمع خلافی دارد؟
سرجمع خلافی، مجموع بدهی ثبتشده را نشان میدهد؛ اما ریز خلافی برای بررسی تکتک تخلفات کاربرد دارد. بسته به خدمت انتخابشده، جزئیاتی مانند نوع تخلف، تاریخ، محل و مبلغ نمایش داده میشود.
اگر هدف شما بررسی یک جریمه مشخص است، دریافت مبلغ کل کافی نیست. هنگام انتخاب خدمت، عنوان «ریز تخلفات» یا گزینه هممعنای آن را بررسی کنید و پیش از پرداخت هزینه، از نوع خروجی مطمئن شوید.
مسیر عملی مشاهده و پرداخت خلافی
برای مشاهده خلافی خودرو، مراحل کلی زیر را دنبال کنید:
از پایگاه راهور یا سامانه سخا مسیر خدمت مربوط به تخلفات را بررسی کنید؛ برنامه پلیس من نیز از مسیرهای معرفیشده پلیس است.
ورود و احراز هویت لازم را انجام دهید.
خودرو یا پلاک موردنظر را انتخاب کنید و اطلاعات درخواستی را وارد کنید.
در صورت نیاز، خدمت ریز خلافی را انتخاب کنید.
مشخصات خودرو و جزئیات بدهی را پیش از پرداخت بررسی کنید.
رسید پرداخت را نگه دارید و وضعیت ثبت پرداخت را از همان مسیر پیگیری کنید.
عنوان منوها، تعرفه و اطلاعات لازم ممکن است تغییر کند؛ بنابراین راهنمای داخل سامانه بر آموزشهای قدیمی اولویت دارد.
استعلام پیامکی خلافی با VIN خودرو
شماره ۱۱۰۱۲۰۲۰۲۰ در اطلاعرسانیهای گذشته برای دریافت وضعیت خلافی با ارسال VIN معرفی شده است. در گزارش قدیمی منتشرشده از اظهارات رئیس مرکز اجرائیات راهور نیز به همین روش اشاره شده است.
با این حال، در بررسی منابع این مقاله، تایید رسمی و تازهای برای فعال بودن این خدمت در زمان نگارش به دست نیامد. بنابراین این شماره را باید بهعنوان روش معرفیشده در گذشته شناخت و نباید دریافت پاسخ یا ریز کامل تخلفات از آن را قطعی دانست.
اگر پیامک بیپاسخ ماند، این موضوع را به معنای نداشتن خلافی در نظر نگیرید. وضعیت بدهی را از مسیر رسمی دیگری بررسی کنید.
استعلام خلافی با شماره VIN از طریق کد USSD
کد دستوری *110# نیز در آموزشهای قدیمی استعلام خلافی دیده میشود. با این حال، فعال بودن منوی خلافی و امکان دریافت نتیجه با VIN از این مسیر، در بررسی فعلی با منبع رسمی تازه تایید نشد.
به همین دلیل، این روش نباید بهعنوان راه قطعی مشاهده خلافی خودرو با VIN معرفی شود. اگر کد اجرا نشد یا گزینه مرتبط را نشان نداد، از خدمات آنلاین معرفیشده پلیس یا مراجعه به دفتر پلیس +۱۰ استفاده کنید.
آیا دریافت شماره VIN خودرو از روی پلاک امکانپذیر است؟
VIN از روی ترکیب حروف و اعداد پلاک قابل محاسبه نیست. ارتباط میان این دو شناسه در پایگاههای اطلاعاتی ثبت میشود و دسترسی به آن تابع امکانات سامانه و سطح دسترسی متقاضی است.
اگر به دنبال دریافت شماره VIN خودرو از روی پلاک هستید، ابتدا کارت ماشین، برگ سبز و شناسه روی بدنه را بررسی کنید. در صورت نداشتن مدارک، موضوع را از مسیر رسمی خدمات خودرو و با احراز هویت پیگیری کنید.
همچنین عبارت «استعلام شماره VIN خودرو از روی شماره پلاک» نباید این تصور را ایجاد کند که هر فردی میتواند VIN هر خودرویی را با وارد کردن پلاک آن دریافت کند. پیش از پرداخت هزینه به یک سایت، مشخص کنید خدمت آن نمایش VIN است یا تنها اطلاعات دیگری درباره خودرو ارائه میدهد.
دریافت شماره VIN خودرو از روی شماره شاسی چگونه است؟
پاسخ به ساختار شماره شاسی بستگی دارد. اگر شماره شاسی درجشده در مدارک، همان کد ۱۷ کاراکتری VIN باشد، نیازی به تبدیل آن نیست؛ کافی است کد را با سایر مدارک و بدنه تطبیق دهید.
اما اگر تنها یک شماره سریال کوتاه یا شناسه قدیمی در اختیار دارید، نباید با افزودن کد سازنده یا کاراکترهای حدسی از آن VIN بسازید. برای شناسایی درست باید از مدارک اصلی، اطلاعات سازنده یا مراجع مرتبط کمک گرفت.
استعلام شماره VIN خودرو چه اطلاعاتی میدهد؟
«استعلام VIN» میتواند به دو خدمت متفاوت اشاره کند:
این دو خدمت یکسان نیستند. برای نمونه، ابزار رمزگشایی VIN سازمان NHTSA برای شناسایی اطلاعات کدگذاریشده خودرو طراحی شده است؛ نباید آن را سامانه استعلام خلافی ایران یا مرجع جامع سوابق تصادف دانست.
پیش از استفاده از هر سرویس، دامنه پوشش آن را بررسی کنید. نمایش ندادن سابقه خسارت در یک پایگاه نیز به معنای بدون تصادف بودن خودرو نیست.
پرداخت عوارض خودرو با VIN چگونه انجام میشود؟
VIN در برخی خدمات عوارض برای شناسایی خودرو یا افزودن آن به حساب کاربری استفاده میشود. برای نمونه، در معرفی سامانه عوارض خودرو شهرداری تهران، استفاده از VIN برای مشاهده و پرداخت عوارض سالیانه توضیح داده شده است.
برای پرداخت عوارض خودرو با VIN، ابتدا نوع بدهی را مشخص کنید. عوارض سالیانه شهرداری، عوارض آزادراهی و جریمه رانندگی، بدهیهای متفاوتی هستند و پرداخت یکی به معنای تسویه دیگری نیست.
در سامانه مربوط به همان بدهی، مشخصات خودرو را ثبت یا انتخاب کنید، دوره و مبلغ بدهی را بررسی کنید و پس از پرداخت رسید بگیرید. اگر اطلاعات خودرو با مدارک شما سازگار نیست، پیش از پرداخت موضوع را از پشتیبانی همان خدمت پیگیری کنید.
کاربردهای VIN در خریدوفروش و نگهداری خودرو
VIN تنها برای استعلام بدهی کاربرد ندارد. این شناسه در شناسایی خودرو، بررسی مشخصات و پیگیری خدمات مربوط به آن نیز اهمیت دارد.

تطبیق خودرو با مدارک پیش از خرید
پیش از معامله، VIN روی کارت، برگ سبز و بدنه را مقایسه کنید. اختلاف حتی یک کاراکتر نیازمند بررسی است و نباید بدون پیگیری به خطای تایپی نسبت داده شود.
بررسی هویت خودرو باید در کنار ارزیابی فنی و بدنه انجام شود. استفاده از کارشناسی خودرو سیار میتواند به بررسی وضعیت خودرو پیش از تصمیم نهایی کمک کند؛ با این حال، تعیین تکلیف رسمی مغایرت شناسهها باید از مسیر مرجع مربوط انجام شود.
پیگیری قطعات و خدمات متناسب با خودرو
در بعضی خودروها، VIN به نمایندگی یا تامینکننده کمک میکند نسخه دقیق محصول و قطعه سازگار را شناسایی کند. این موضوع برای مدلهایی که با موتور، گیربکس یا تجهیزات متفاوت عرضه شدهاند اهمیت بیشتری دارد. البته اطلاعات قابل استخراج به دسترسی و پایگاه داده ارائهدهنده خدمت بستگی دارد.
آمادهسازی خودرو برای تعویض پلاک
تطبیق شناسهها بهتر است پیش از روز مراجعه انجام شود تا مغایرت احتمالی در آخرین مرحله معامله آشکار نشود. در کنار این بررسی، فهرست مدارک لازم برای تعویض پلاک را آماده کنید.
اگر فروشنده قرار است انجام امور را به فرد دیگری واگذار کند، بررسی شرایط وکالت تعویض پلاک نیز بخشی از آمادهسازی معامله است.
اگر VIN روی بدنه با مدارک متفاوت بود چه کنیم؟
مغایرت شناسه، ناخوانا بودن حک یا مشاهده آثار دستکاری، موضوعی است که باید پیش از ادامه معامله روشن شود. این موارد بهتنهایی علت اختلاف را مشخص نمیکنند، اما برای بیتوجهی به آنها نیز مبنایی وجود ندارد.
در چنین شرایطی:
کد را از چند محل و روی مدارک اصلی دوباره بخوانید.
از فروشنده توضیح و مدارک مرتبط بخواهید.
برای رفع ابهام از مرجع رسمی مرتبط با شمارهگذاری راهنمایی بگیرید.
از تراشیدن، حک مجدد یا دستکاری محل شناسه خودداری کنید.
تصمیم نهایی معامله را تا روشن شدن موضوع به تعویق بیندازید.
برای خرید خودرو در پایتخت، میتوانید بررسی وضعیت فنی و بدنه را با خدمات کارشناسی خودرو در تهران برنامهریزی کنید. در البرز نیز امکان هماهنگی کارشناسی خودرو در محل کرج وجود دارد. پیش از رزرو، دامنه بررسی و قیمت کارشناسی خودرو را متناسب با خودرو و خدمت انتخابی بررسی کنید.

بررسی VIN پیش از معامله؛ از شناسایی خودرو تا ارزیابی وضعیت آن
در خرید خودرو دست دوم، سه پرسش جداگانه مطرح است: خودروی مقابل شما چه هویتی دارد، چه بدهی یا سابقهای برای آن ثبت شده و وضعیت واقعی فنی و بدنه آن چگونه است؟ VIN برای پاسخ به پرسش نخست و اتصال به برخی اطلاعات ثبتشده اهمیت دارد، اما بهتنهایی پاسخ کامل دو پرسش دیگر را نمیدهد.
یکسان بودن شماره شناسه خودرو روی مدارک و بدنه، بخش مهمی از بررسی اولیه است. پس از آن باید بدهیهای مرتبط از سامانه مناسب استعلام شود و وضعیت خودرو نیز با بازدید تخصصی ارزیابی شود. نه پرداخت خلافی نشانه سلامت فنی است و نه نمایش مشخصات درست در یک رمزگشا، بدون تصادف بودن خودرو را ثابت میکند.
بهتر است پیش از پرداخت وجه نهایی، این بررسیها را در برنامه معامله قرار دهید: تطبیق مدارک و شناسهها، استعلام بدهیهای لازم، بررسی فنی و بدنه و آمادهسازی مدارک انتقال. برای هماهنگی ارزیابی پیش از خرید نیز میتوانید خدمات الوچک کارشناسی خودرو را بررسی کنید.
جمعبندی
شماره شناسه خودرو یا VIN، کد شناسایی خودرو است که در ساختار استاندارد امروزی ۱۷ کاراکتر دارد. این کد را میتوان از روی کارت ماشین، برگ سبز و محلهای تعیینشده روی بدنه پیدا کرد. تطبیق این محلها پیش از خرید اهمیت دارد و هر مغایرت باید بررسی شود.
برای استعلام خلافی خودرو از طریق VIN نیز به آموزشهای قدیمی اکتفا نکنید. روش پیامکی و USSD سابقه معرفی دارند، اما فعال بودن آنها در زمان مراجعه باید تایید شود. برای مشاهده ریز تخلفات، از مسیر خدمات رسمی و بر اساس اطلاعات و احراز هویت درخواستی همان سامانه اقدام کنید.
سوالات متداول
شماره VIN خودرو چند رقم است؟
VIN استاندارد ۱۷ کاراکتر دارد و ترکیبی از حروف لاتین و اعداد است. بنابراین «۱۷ کاراکتری» از «۱۷ رقمی» دقیقتر است. ساختار شناسه بعضی خودروهای قدیمی میتواند متفاوت باشد.
آیا شماره VIN همان شماره شاسی است؟
در بسیاری از خودروهای جدید، شمارهای که بهعنوان شماره شاسی درج میشود همان VIN است. با این حال، برای خودروهای قدیمی یا مدارکی با شماره سریال کوتاه، نباید این دو را بدون بررسی یکسان دانست.
آیا همه VINهای خودروهای ایرانی با IR شروع میشوند؟
نباید برای تشخیص VIN چنین قاعدهای در نظر گرفت. ملاک، کد درجشده در مدارک و روی خودرو و الگوی سازنده است؛ نه یک پیشوند فرضی مشترک.
آیا با داشتن VIN میتوان ریز خلافی هر خودرو را دید؟
داشتن VIN بهتنهایی دسترسی به ریز تخلفات را تضمین نمیکند. سامانه ارائهدهنده خدمت ممکن است احراز هویت، انتخاب پلاک یا اطلاعات مالک را درخواست کند.
چرا پیامک استعلام خلافی با VIN پاسخ نمیدهد؟
ممکن است خدمت در دسترس نباشد، اطلاعات اشتباه وارد شده باشد یا سامانه اختلال داشته باشد. بیپاسخ ماندن پیامک به معنای صفر بودن خلافی نیست.
آیا دریافت شماره VIN خودرو از روی پلاک بدون مدارک ممکن است؟
VIN از روی خود شماره پلاک قابل محاسبه نیست. نمایش ارتباط پلاک و VIN به دسترسی سامانه و احراز هویت وابسته است. برای مالک خودرو، بررسی مدارک و شناسه بدنه نخستین راه است.
آیا با VIN میتوان تصادفی بودن خودرو را تشخیص داد؟
VIN ممکن است برای جستوجوی سوابق موجود در یک پایگاه استفاده شود، اما همه خسارتها و تعمیرات در همه پایگاهها ثبت نمیشوند. تشخیص وضعیت بدنه به بازدید و بررسی تخصصی نیاز دارد.
آیا VIN بعد از تعویض پلاک تغییر میکند؟
خیر. تعویض پلاک، هویت تولیدی خودرو را تغییر نمیدهد و نباید موجب تغییر VIN شود.